Uroczystości na tarnowskim rynku

Sztandar i patron tarnowskiego 113 batalionu

Zapaleniem zniczy i złożeniem kwiatów pod pomnikiem upamiętniającym żołnierzy 16 Pułku Piechoty rozpoczęły się obchody IV Pikniku Historycznego – Święta 16 Pułku Piechoty i 5 Pułku Strzelców Konnych. Przed Regionalnym Centrum Edukacji i Pamięci im. gen. bryg. Zdzisława Baszaka oddano hołd żołnierzom i przypomniano o bogatej historii tarnowskich jednostek wojskowych. Następnie w Kościele Misjonarzy, będącym dawnym Kościołem Garnizonowym pułku, odprawiona została Msza św. w intencji żołnierzy 16 Pułku Piechoty i 5 Pułku Strzelców Konnych. Po nabożeństwie ulicami miasta przeszła defilada wojskowa, która dotarła na tarnowski rynek, gdzie odbyła się główna część uroczystości. Tutaj batalion lekkiej piechoty otrzymał replikę historycznego sztandaru, zyskał nowego patrona, a do nazwy jednostki dodano akcent, identyfikujący żołnierzy z Tarnowem. Teraz „113. Tarnowski Batalion Lekkiej Piechoty nosi imię płk Adama Boryczki”.  

Niedzielne uroczystości wojskowe 31 maja w Tarnowie stanowiły kontynuację przedwojennej tradycji obchodów święta pułkowego w rocznicę bitwy pod Murową, stoczonej 28 maja 1920 roku z bolszewikami, w której chlubne zwycięstwo odnieśli żołnierze 16. Pułku Piechoty, stacjonującego w mieście do II wojny światowej.

16.Pułk Piechoty

13 listopada 1918 roku z frontu włoskiego wróciło do Tarnowa 28 oficerów i 200 szeregowych – Polaków – żołnierzy cesarskiego i królewskiego 57 pułku piechoty. W Tarnowie znajdował się także batalion zapasowy c. i k. 57 pp. Początkowo oddział nosił nazwę „57 pułk ziemi tarnowskiej”. W styczniu 1919 roku został przemianowany na „13 pułk ziemi tarnowskiej”, by w lutym otrzymać ostateczną nazwę „16 pułk piechoty”. Pierwsze poważne szlify bojowe 16 pp. zdobywał na frontach I wojny światowej. Tarnowianie walczyli między innymi pod Bieczem, Moszczenicą, czy Brześciem litewskim. Pierwsze święto pułkowe obchodzili 28 maja 1927 roku. Uroczystości trwały kilka dni. Rozpoczęła je Msza odprawiona w kościele Misjonarzy – świątyni garnizonowej. Były też turnieje strzeleckie, zawody lekkoatletyczne na stadionie „Tarnovi”, defilady, rauty. Kulminacyjnym punktem święta było wręczenie pułkowi sztandaru, którego osobiście dokonał prezydent Ignacy Mościcki. Gdy Niemcy zajęli Czechosłowację polskie dowództwo rozpoczęło mobilizację. Tarnowianom przypadło stacjonowanie w okolicach Pszczyny. Tam 2 września 1939 roku rozegrała się bitwa, gdzie pułk poniósł znaczne straty. Na polu bitwy poległo 217 żołnierzy. Jeszcze tego samego dnia nastąpił odwrót. Przez lasy przedzierało się w sumie około tysiąca żołnierzy, którzy ocaleli z pszczyńskiej katastrofy. 5 września byli już w Puszczy Niepołomickiej. Dwa dni później dotarli do Wał-Rudy. 10 września przed południem „szesnastacy” przekroczyli San na wysokości Ulanowa, gdzie dokonano reorganizacji jednostki. Swoją ostatnią bitwę w kampanii wrześniowej tarnowianie stoczyli w okolicach Cieszanowa. Jednak 20 września przyszło podjąć decyzję o kapitulacji. 

Patron pułku

Podczas uroczystości tarnowski 113 batalion lekkiej piechoty oficjalnie przejął tradycje 16 Pułku Piechoty „Dzieci Tarnowa” oraz otrzymał patrona, którym został cichociemny płk Adam Boryczka. Teraz batalion ma wyróżnik „Tarnowski”, a jego patronem jest płk Adam Boryczka, pochodzący z Wierzchosławic żołnierz Września 1939. 19 września podczas przekraczania granicy rumuńskiej został internowany w miejscowości Targu-Jiu. Tutaj organizuje działalność konspiracyjną związaną m.in. z akcją przerzutową internowanych żołnierzy do Francji. Samodzielnie ucieka z obozu w styczniu 1940 r i przez Jugosławię i Grecję przedostaje się do Francji, gdzie bierze udział w toczących się tam walkach. Po klęsce Francji ewakuowany do Wielkiej Brytanii, gdzie po specjalnym przeszkoleniu zaprzysiężonym na rotę AK, zostaje jednym z pierwszych cichociemnych. W nocy z 8 na 9 kwietnia 1942 roku zostaje zrzucony na teren okupowanej Polski. Tutaj prowadzi działalność dywersyjną i szkoleniową. W marcu 1943 r. zostaje dowódcą oddziałów dywersyjnych, stanowiących odwód Komendy Okręgu Wileńskiego AK, a następnie dowódcy Kedywu Okręgu Wilno AK. Po wojnie zostaje kurierem Delegatury Zagranicznej WiN, dostarczając pieniądze i rozkazy dla konspiracyjnych struktur działających w całej Polsce. Nie zdaje sobie sprawy, że nawiązując kontakt z podziemiem w kraju jest infiltrowany przez UB, które stworzyło prowokacyjny V Zarząd Główny WiN. Aresztowany 17 czerwca 1954 r. przy przekraczaniu granicy z NRD. Skazany wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie na trzykrotną karę śmierci, którą zmieniono później na karę dożywotniego więzienia. 29 listopada 1967 r., jako jeden z ostatnich żołnierzy Polskiego Państwa Podziemnego, opuszcza celę więzienną.

               Sztandar dla terytorialsów

Oficjalnego przekazania sztandaru, który ufundowały samorządy Brzeska, Gorlic, Tarnowa i Dąbrowy Tarnowskiej, dokonał dowódca 11 Małopolskiej Brygady Obrony Terytorialnej płk dypl. Tomasz Łysek, który wręczył go dowódcy 113 batalionu lekkiej piechoty mjr. Łukaszowi Juszczakowi. W trakcie zbiórki wręczone zostały także odznaki pamiątkowe batalionu oraz pamiątkowe monety (coiny). W uroczystościach uczestniczyli przedstawiciele służb mundurowych, reprezentanci władz miejskich i wojewódzkich, a także mieszkańcy Tarnowa i okolicznych miejscowości. Wydarzeniu towarzyszył IV Piknik Historyczny „Święto 16 Pułku Piechoty i 5 Pułku Strzelców Konnych”, w ramach którego zorganizowano pokazy grup rekonstrukcji historycznej oraz zaprezentowano sprzęt wojskowy i wyposażenie innych służb mundurowych